Sunday, August 16, 2026

Fundowanie figur wotywnych to nie epatowanie bogactwem, ale wyraz duchowej wdzięczności

Tradycja wznoszenia figur wotywnych, będąca wyrazem wdzięczności i dziękczynienia darczyńców, jest ścisłym przeciwieństwem epatowania domniemanym ostentacyjnym bogactwem, jako że jej celem jest uhonorowanie tego, co darczyńcy postrzegają jako otrzymane szczególne dary, których nie da się nabyć za żadne pieniądze tego świata. Tym samym jest to tradycja nawiązująca do czynu Marii z Betanii, która namaściła stopy Chrystusa drogocennym olejkiem nardowym i otrzymała za to należną pochwałę.

Tymczasem demonstracyjne boczenie się na podobne działania wpisuje się w sposób ścisły w świętoszkowatą obłudę Judasza, który załamywał ręce nad tym, że wzmiankowanego olejku nardowego nie sprzedano i nie rozdano uzyskanych pieniędzy biednym. Zamiast więc tracić czas na pseudomoralistyczne pohukiwania, wszyscy, których nie stać na wznoszenie okazałych wotywnych monumentów, powinni po cichu wspierać wszelkie dzieła charytatywne, które wydają im się słuszne i wiarygodne, ciesząc się, że mogą to czynić w krajobrazie wciąż zawierającym pomniki duchowego zaangażowania ze strony dysponujących znacznymi dobrami materialnymi, ale najwyraźniej nie tracących z pola widzenia znacznie istotniejszych dóbr duchowych.

Saturday, August 8, 2026

Myśl Hayeka w dobie gospodarki informacyjnej

W wydawnictwie Instytutu Misesa ukazała się monografia zbiorowa upamiętniająca pięćdziesiątą rocznicę otrzymania Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla przez Friedricha Augusta von Hayeka.

W monografii tej znajduje się m.in. artykuł mojego autorstwa pt. "Hayek a gospodarka informacyjna", w którym staram się wykazać, iż dorobek austriackiego ekonomisty nadaje się doskonale do schładzania entuzjazmu zarówno "technosocjalistów" rojących o centralnym sterowaniu gospodarką przez tzw. sztuczną inteligencję, jak i "technokapitalistów" gotowych wierzyć w to, że w postępie automatyzacji i cyfryzacji można upatrywać rogu powszechnej obfitości.

Do lektury monografii zachęcam wszystkich pragnących przekonać się co do tego, jak ponadczasowo aktualna i inspirująca jest myśl hayekowska, zwłaszcza na tle miałkiego i koniunkturalnego przyczynkarstwa obecnego aż nadto wyraźnie w tzw. ekonomicznym głównym nurcie.